Những Lỗi Thường Gặp Khi Sử Dụng Bột Màu Ngành Nhựa

Trong ngành công nghiệp gia công chế biến polymer, việc kiểm soát màu sắc thành phẩm không chỉ mang ý nghĩa thẩm mỹ mà còn quyết định trực tiếp tới tỷ lệ phế phẩm và chi phí sản xuất của nhà máy. Nhiều doanh nghiệp thường xuyên đối mặt với các sự cố kỹ thuật như đốm màu, loang lổ, lệch tông giữa các mẻ hay nứt gãy chi tiết nhựa sau khi ép khuôn. Nguyên nhân phần lớn bắt nguồn từ việc vận hành sai kỹ thuật phối trộn và lựa chọn chất tạo màu chưa phù hợp. Nhận diện chuẩn xác các lỗi thường gặp khi sử dụng bột màu ngành nhựa chính là giải pháp nền tảng giúp doanh nghiệp làm chủ công nghệ gia công, tối ưu hiệu suất sản xuất và nâng tầm chất lượng thành phẩm.

1. Lỗi vón cục, đốm hạt do phân tán cơ học kém

Tình trạng bề mặt sản phẩm xuất hiện các hạt sần sùi hoặc đốm màu không đồng nhất là lỗi phổ biến hàng đầu trong các xưởng ép đùn:

• Hạt sắc tố tái kết tụ: Khi sử dụng bột màu ngành nhựa mà không bổ sung đầy đủ sáp phân tán (như PE Wax) hoặc lực cắt trục vít quá yếu, các hạt màu siêu mịn sẽ dính chùm vào nhau thay vì hòa tan đều vào chất nền polymer nóng chảy.
• Suy giảm cơ tính và thẩm mỹ: Hạt màu vón cục không chỉ làm mất đi tính thẩm mỹ và giảm độ bóng láng mịn, mà còn tạo thành những điểm khuyết tật tập trung ứng suất, trực tiếp làm suy giảm độ bền cơ học của chi tiết nhựa khi chịu lực uốn nén.

2. Lỗi đổi màu, xỉn màu và ố vàng do quá nhiệt gia công

Nhiệt độ gia công trong xi lanh ép đùn vượt quá ngưỡng chịu nhiệt của sắc tố sẽ gây biến tính màu sắc tức thì:

• Bẻ gãy liên kết mang màu: Lựa chọn các dòng bột màu ngành nhựa gốc hữu cơ kém bền nhiệt cho các loại nhựa gia công ở nhiệt độ cao (như ABS, PA, PC trên 250°C) khiến hạt màu bị phân hủy nhiệt, làm sản phẩm bị sạm đen hoặc cháy khét.
• Nhiệt cắt trục vít quá lớn: Vận tốc quay của trục đùn quá nhanh tạo nhiệt ma sát cục bộ, làm mẻ nhựa bị ố vàng, phá vỡ hoàn toàn tính nhất quán về sắc thái màu sắc giữa các chu kỳ đúc khuôn liên tục.

3. Lỗi loang lổ và sọc màu do phối trộn khô (Dry Blending) không đều

Giai đoạn tiền phối trộn trước khi đưa vào phễu nạp máy ép quyết định trực tiếp tới độ đồng nhất của hệ màu:

• Tốc độ và thời gian trộn không chuẩn: Trộn quá ngắn khiến hạt màu chưa kịp bám dính đều lên bề mặt hạt nhựa nguyên sinh; ngược lại, trộn quá lâu ở máy trộn cao tốc có thể sinh nhiệt làm nhựa vón cục sớm.
• Tỷ lệ phối thiếu kiểm soát: Việc không cố định định mức phối trộn và thiếu phụ gia kết dính khiến bột màu bị bay lơ lửng, thất thoát ra môi trường, gây sai lệch tông màu và cản trở mục tiêu giảm chi phí sản xuất của nhà máy.

4. Lỗi phai màu, bạc màu nhanh khi sử dụng ngoài trời

Sự suy giảm màu sắc nhanh chóng sau thời gian ngắn đưa vào vận hành thực tế là lỗi kỹ thuật gây tổn hại lớn đến uy tín thương hiệu:

• Dùng sai cấp độ bền ánh sáng: Sử dụng bột màu ngành nhựa có chỉ số Lightfastness thấp cho các sản phẩm ngoài trời (như ống nhựa, pallet, màng phủ nông nghiệp) khiến sản phẩm nhanh chóng bạc màu dưới ánh nắng.
• Thiếu khả năng cản bức xạ tử ngoại: Hạt màu kém chất lượng không cản được tác động của tia UV, dẫn đến suy thoái quang hóa cấu trúc polymer, mất đi khả năng chống lão hóa sản phẩm và làm rút ngắn tuổi thọ của thành phẩm.

Làm chủ kỹ thuật sử dụng chất tạo màu đòi hỏi sự phối hợp khắt khe giữa thông số nhiệt cơ học của thiết bị và hóa tính của chất phụ gia. Lựa chọn đúng dòng bột màu ngành nhựa chất lượng cao, có độ bền nhiệt và độ phân tán tối ưu kết hợp quy trình phối trộn chuẩn mực chính là chìa khóa vàng giúp doanh nghiệp loại trừ triệt để phế phẩm, bảo toàn chất lượng ngoại quan và khẳng định vị thế vững chắc trên thị trường gia công polymer.